Araştırma
Yeni Araştırmalar, Air-Pot sistemi ile bitki yetiştirmenin avantajlarını ortaya koymuştur
Air-Pot sistemi – kök sirkülasyonunu tamamen ortadan kaldıran ve büyümeyi %75’a varan bir oranda hızlandıran tek konteyner.
Yakın bir tarihte yayımlanan Hollanda ve Almanya kaynaklı iki araştırma setinde, Britanya tasarımı ve üretimi Air-Pot konteynerin, kök sirkülasyonunu ortadan tamamen kaldıran ve elde edilen sağlıklı kök sisteminin ağacın daha sağlıklı olmasını ve büyümesini sağlayan tek saksı türü olduğu ortaya konmuştur.
Cultus Crop Research BV tarafından bağımsız olarak doğrulanan Hollanda çalışmasında, Air-Pot konteynerlerde yetiştirilen ağaçların açık alana kıyasla %75 daha fazla büyüme elde ettiği görülmüştür.
Saxony-Anhalt Tarım ve Bahçecilik Devlet Dairesi’nden Dr Axel Schneidewind tarafından yürütülen Almanya çalışmasında, Avrupa’da yaygın olarak dikilen bir peyzaj ağacı türü olan ıhlamurun gelişimi ve köklerindeki sirkülasyonun etkisini değerlendirmek adına beş farklı konteyner kullanılmıştır. Yalnızca Air-Pot konteynerleri, kök sirkülasyonuna yol açmamıştır. Diğer dört konteynerin neden olduğu sirkülasyon, hem fidanlıkta, hem de peyzaj alanına dikildikten sonra ağaçların sağlığı ve büyümesini olumsuz olarak etkilemiştir.
Hollanda’daki çalışma 2018-2019
2017 yılında, gürgen, ıhlamur ve sığla ağaçları aşılanarak Air-Pot U sisteminde bir yıl kalmış, böylece hayata sağlıklı bir kök yapısı ile başlamaları sağlanmıştır. Ekim 2018’de ağaçların üçte biri sahaya, geri kalanları ise 7,5 litrelik veya 45 litrelik Air-Pot konteynerlerine dikilmiştir. Her iki boyuttaki Air-Pot konteynerlerinde yetişen ağaçlarda, sahadakilere kıyasla daha fazla büyüme elde edilmiş ve en büyük farkı yaratan 45 litrelik konteyner olmuştur.
.pdf – 441kb
Sığla ağaçları, aşılanmadan yirmi ay sonra dört metreden fazla uzunluğa ve on santimden fazla kalınlığa ulaşmıştır.
Bu olağanüstü büyüme oranı sayesinde üretim süresini bir yıl azaltarak aynı toprak alanında %50 kar artışı elde etmek mümkündür.
Hollanda’daki Çalışma 2019-2020
Çalışma 2020 yılında, 7,5 litrelik konteynerlerdeki ağaçların 100 litrelik konteynerlere dikilmesiyle devam etti.
Çalışmanın ikinci yılının sonunda, sahada yetişen ağaçlar hala Air-Pot konteynerlerde yetişenlerden boy ve gövde çapı olarak daha küçüktü. 45 litrelik Air-Pot konteynerlerdeki ağaçların gövde çapı %43 – %55 oranında, 7,5’tan 100 litrelik konteynerlere aktarılanlarınki ise %26-%41 oranında artmıştı.
Örneğin, 45 litrelik konteynerlerdeki gürgenlerin kalınlığı 10-12, sahada yetişen ağaçlarınki ise ortalama yalnızca 6-8 santimdi. Sığla ağaçlarında ise bu oran 14-16’ya kıyasla 10-12 civarındaydı.
Daha fazla bilgi için lütfen çalışmanın ikinci yılına ait bağımsız raporu indirin.
Almanya’daki çalışma 2008-2019
2008 yılından başlayarak, ıhlamur ağaçları beş farklı konteyner türüne dikildi – standart sert kenarlı saksı, Pot-in-Pot, Plantinbag®, Arbro-Perf® ve Air-Pot®. Kökleri, üç yıl boyunca kök sirkülasyonu ve deformasyon olup olmadığını görmek için düzenli olarak değerlendirildi. Kök sirkülasyonu yaşanmayan Air-Pot konteyner dışında tüm konteynerlerde, köklerde bir tür zarar meydana gelmişti.
Farklı konteyner türlerinde bulunan sirkülasyonlu köklerin sayısı
2011 yılında ağaçların tümü sahaya dikildi ve kökleri ve büyüme oranları, sekiz yıl daha süreyle değerlendirildi.
.pdf – 1.5mb
Dört yılın ardından
Her bir saksı türünden bir ağaç sahadan alınarak köklerin incelendi. Fotoğraflarda, diğer konteyner türlerinde başlayan kök deformasyonlarının daha da kötüye gittiğini ve gitmeye devam edeceğini görebilirsiniz.
Yalnızca Air-Pot’ta yetişen ağaç sağlıklı bir kök yapısı geliştirmeye devam etmişti.
Sekiz yılın ardından
Beş ağaç daha topraktan çıkarılarak incelendi. Ağaçların dördünde kök deformasyonu, ağacın yaşamını ve dengesini tehdit edecek kadar kötüleşmişti. Bu ağaçlardan herhangi birinin olgunluğa erişeceği son derece kuşkuluydu.
Air-Pot konteynerde yetişen ağaçta ise hala herhangi bir deformasyon görülmeyen sağlıklı bir radyal kök yapısı hakimdi.
Kök deformasyonu ağaçların büyüme hızını açıkça etkilemişti. Kök deformasyonu bulunmayan, Air-Pot’ta yetişmiş ağaçlar diğer saksı türlerinde yetişenlere nazaran ortalama %46 daha hızlı büyüme elde etmişti. Büyüme oranındaki bu fark, ağaçlar olgunlaştıkça daha da artacak.
Sonuçlar hem akademisyenleri hem de bitki yetiştiricileri şaşkınlığa uğrattı. Standart konteynerlerde bitki yetiştirmenin neden olduğu kök sirkülasyonunun olumsuz etkileri uzun süredir bilinmekte olmasına rağmen, Air-Pot konteynerlerde yetiştirmenin avantajlarının kapsamı, o ana dek çalışmalarla bağımsız olarak kanıtlanmamıştı.
Royal Botanic Gardens Kew’daki Arboretum müdürü Tony Kirkham, sistemin en büyük savunucularından biri ve şu yorumu yapıyor:
“Bir araba aldığınızda kaportanın altına bakarak motoru görmek önemlidir. Ağaçlar da bundan farklı değildir – ağacın büyümesine hız veren şey, kök sistemidir. Ağacın uzun dönemde hayatta kalmasını sağlamak için ilk önce köklere özen gösterilmelidir. Air-Pot konteyner işte tam olarak bunu başarmaktadır -ağaçların nesilden nesile yeşil kalabilmesi için radyal, sağlıklı kökler geliştirmesini sağlamak.”